GitLab CE چیست؟ بررسی کامل نسخه متن‌باز GitLab

در حوزه توسعه نرم‌افزار مدرن، ابزارهای مدیریت نسخه و همکاری تیمی نقش کلیدی در ساخت محصولات پایدار و قابل‌اعتماد دارند. یکی از محبوب‌ترین پلتفرم‌ها در این زمینه GitLab است؛ ابزاری جامع برای مدیریت کد، پیاده‌سازی فرآیندهای CI/CD و یکپارچه‌سازی DevOps.
میان نسخه‌های مختلف GitLab، نسخه‌ی GitLab CE (Community Edition) به‌دلیل متن‌باز بودن و عدم نیاز به پرداخت هزینه لایسنس، توجه بسیاری از تیم‌ها و سازمان‌ها را جلب کرده است.
در این مقاله قصد داریم بررسی کنیم نسخه متن‌باز GitLab یعنی GitLab CE چیست و چه تفاوتی با سایر نسخه‌ها دارد، چه قابلیت‌هایی ارائه می‌دهد و چگونه می‌توان آن را به‌سادگی راه‌اندازی کرد.

آنچه در ادامه می‌خوانیم:

• GitLab چیست و چگونه کار می‌کند؟
• کاربرد‌های GitLab چیست؟
• انواع نسخه‌های GitLab کدامند؟
• مزایای کلیدی استفاده از GitLab
• نسخه‌های قابل استفاده GitLab چیست؟
• GitLab CE چیست؟
• GitLab CE را از کجا تهیه کنیم؟
• راه‌اندازی GitLab CE با One-Click App لیارا
• نتیجه‌گیری
• سوالات متداول

GitLab چیست و چگونه کار می‌کند؟

GitLab یا گیت‌لب یک پلتفرم جامع DevOps است که مدیریت کد منبع (SCM)، یکپارچه‌سازی مداوم (CI)، استقرار مداوم (CD) و مجموعه‌ای کامل از ابزارها را برای ساده‌سازی چرخه‌ی توسعه‌ی نرم‌افزار فراهم می‌کند. GitLab که به دلیل قابلیت‌های قدرتمند و معماری مقیاس‌پذیر خود شناخته می‌شود، به تیم‌ها امکان می‌دهد به‌صورت مؤثر همکاری کنند، گردش‌کارها را خودکارسازی کنند و فرآیند تحویل نرم‌افزار را تسریع نمایند.

با تمرکز قوی بر اصول متن‌باز، GitLab هم نسخه‌ی Self-hosted و هم نسخه‌ی ابری ارائه می‌دهد که آن را به گزینه‌ای انعطاف‌پذیر برای کسب‌ و کارها در هر اندازه‌ای تبدیل می‌کند. توسعه‌دهندگان از رابط کاربری یکپارچه، ورود یکپارچه Single Sign-On، کنترل‌های امنیتی یکپارچه و شفافیتی که در سطح پروژه‌ها و پایپ‌لاین‌ها فراهم می‌شود، استقبال می‌کنند.

GitLab به‌دلیل یکپارچگی روان با زیرساخت‌های Cloud-Native، سیستم‌های ارکستراسیون کانتینر (Container Orchestration Systems) مانند Kubernetes و فریم‌ورک‌های محبوب توسعه، متمایز است. چه یک توسعه‌دهنده‌ی مستقل باشید، چه یک استارتاپ یا یک سازمان بزرگ، GitLab خود را با جریان‌های کاری متنوع تطبیق می‌دهد؛ از کنترل نسخه و بازبینی کد گرفته تا استقرار و مانیتورینگ اپلیکیشن.

این پلتفرم به‌صورت پیش‌فرض از مخازن Git پشتیبانی می‌کند و همین موضوع آن را به گزینه‌ای ایده‌آل برای سازمان‌هایی تبدیل کرده است که توسعه‌ی چابک (Agile) را در اولویت قرار می‌دهند.

کاربرد‌های GitLab چیست؟

GitLab به‌عنوان یک پلتفرم یکپارچه‌ی DevOps متمایز است که برای ساده‌سازی تمامی جنبه‌های چرخه‌ی مدرن توسعه‌ی نرم‌افزار طراحی شده است. محبوبیت آن در میان تیم‌هایی با اندازه‌های مختلف، از موارد استفاده‌ی متنوع، مجموعه قابلیت‌های قدرتمند و مزایای ملموسی ناشی می‌شود که موجب افزایش بهره‌وری و ارتقای کیفیت می‌گردند.

۱. مدیریت کد منبع (SCM) در GitLab

GitLab امکان میزبانی امن مخازن کد را فراهم می‌کند و به تیم‌های توزیع‌شده اجازه می‌دهد از طریق قابلیت‌های پیشرفته‌ی شاخه‌بندی (Branching)، ادغام (Merging) و بازگشت به نسخه‌های قبلی (Rollback) با یکدیگر همکاری کنند. این ویژگی‌ها کنترل نسخه‌ی مؤثر را برای همه‌چیز، از پروژه‌های انفرادی تا اپلیکیشن‌های سازمانی، پشتیبانی می‌کند.

۲. یکپارچه‌سازی مداوم و استقرار مداوم (CI/CD) در GitLab

پایپ‌لاین‌های بومی CI/CD در این پلتفرم، فرایندهای ساخت، تست و استقرار را به‌صورت خودکار انجام می‌دهند و امکان انتشارهای تکرارپذیر و به‌روزرسانی‌های سریع را فراهم می‌سازند. این پیکربندی‌ها به تیم‌ها اجازه می‌دهند فرآیندهای کاری پیچیده را یک‌بار تنظیم کنند و بعد به‌راحتی بارها و برای پروژه‌ها یا محیط‌های مختلف اجرا کنند.

۳. خودکارسازی DevOps در GitLab

GitLab از خودکارسازی سرتاسری پشتیبانی می‌کند؛ از جمله پایپ‌لاین‌های زمان‌بندی‌شده، اجرا کننده‌های مقیاس‌پذیر خودکار و یکپارچگی با فناوری‌های کانتینری مانند Docker و Kubernetes. این قابلیت‌ها حجم کارهای دستی را کاهش داده و ریسک انتشار را به حداقل می‌رسانند.

۴. مدیریت پروژه در GitLab

ابزارهای یکپارچه برای رهگیری پیگیری مشکلات و وظایف، برد‌های کاری، نقاط عطف پروژه و مدیریت زمان، برنامه‌ریزی و اجرای یکپارچه را ممکن می‌سازند. تیم‌ها دید شفاف‌تری نسبت به پیشرفت پروژه دارند و می‌توانند هماهنگی بهتری در انجام کارها ایجاد کنند.

۵. همکاری و اشتراک دانش در GitLab

بحث‌های رشته‌ای در Merge Requestها، بازبینی کد به‌صورت بلادرنگ و ویکی‌ها، همکاری عمیق و انتقال دانش را در میان تیم‌های توزیع‌شده تقویت می‌کنند.

مزایای کلیدی استفاده از GitLab

کارایی و بهره‌وری GitLab

تجمیع چندین ابزار در یک پلتفرم واحد، نیاز به جابه‌جایی مداوم بین ابزارها و یکپارچه‌سازی‌های دستی را حذف می‌کند. این موضوع فرآیند آنبوردینگ را سریع‌تر کرده و تمرکز توسعه‌دهندگان را افزایش می‌دهد.

سرعت و خودکارسازی در GitLab

CI/CD داخلی گلوگاه‌ها را کاهش می‌دهد، فرایندهای ساخت، تست و استقرار را خودکار می‌کند و چرخه‌های بازخورد سریع‌تری ایجاد می‌نماید.

همکاری و کیفیت کد در GitLab

شفافیت بلادرنگ، مسئولیت‌پذیری تیم را افزایش داده و منجر به انتشارهای سریع‌تر و با کیفیت بالاتر می‌شود.

مقیاس‌پذیری و انعطاف‌پذیری در GitLab

پلتفرم هم برای استارتاپ‌های کوچک و هم برای سازمان‌های بزرگ مناسب است و گردش‌کارهای قابل سفارشی‌سازی و گزینه‌های گسترده‌ی یکپارچگی را ارائه می‌دهد.

مدیریت متمرکز در GitLab

تیم‌ها می‌توانند برنامه‌ریزی، کدنویسی، بازبینی، ساخت، تست و استقرار را از طریق یک رابط واحد مدیریت کنند که نتیجه‌ی آن کاهش زمان چرخه‌ی توسعه و افزایش نوآوری است.

کاربران عمدتا به مستندات عمومی و انجمن‌های کاربری تکیه دارند. با این حال، از نظر کمی محدودیتی برای تعداد کاربران، پروژه‌ها یا زمان اجرای CI/CD وجود ندارد. تفاوت اصلی میان CE و نسخه‌های پیشرفته‌تر صرفا در مجموعه قابلیت‌هاست.

نسخه‌های قابل استفاده GitLab چیست؟

GitLab در چند نسخه مختلف ارائه می‌شود که هر کدام برای نوع خاصی از تیم‌ها و نیازها طراحی شده‌اند. به‌طور کلی، نسخه‌های GitLab به دو دسته اصلی تقسیم می‌شوند: نسخه‌های خودمیزبان (Self-Managed) و نسخه‌های ابری (SaaS).

در مدل SaaS، کاربران از سرویس آماده‌ی GitLab در فضای ابری استفاده می‌کنند و مدیریت زیرساخت برعهده‌ی خود GitLab است. اما در مدل Self-Managed، تیم‌ها می‌توانند GitLab را روی سرور اختصاصی یا زیرساخت ابری خود نصب و مدیریت کنند که کنترل کامل‌تری روی داده‌ها و تنظیمات خواهند داشت.

نسخه‌های اصلی GitLab عبارت‌اند از:

• GitLab CE (Community Edition): نسخه متن‌باز و رایگان
• GitLab EE (Enterprise Edition): نسخه سازمانی با امکانات پیشرفته‌تر
• GitLab.com: نسخه ابری آماده (SaaS)

GitLab CE چیست؟

GitLab CE یا Community Edition نسخه‌ی متن‌باز و رایگان GitLab است که هسته‌ی اصلی قابلیت‌های این پلتفرم DevOps را در اختیار کاربران قرار می‌دهد. این نسخه شامل امکاناتی مانند:

• مدیریت مخازن Git
• کنترل نسخه و Code Review
• پایپ‌لاین‌های CI/CD
• مدیریت پروژه و Issue Tracking
• همکاری تیمی و مستندسازی

GitLab CE برای تیم‌هایی مناسب است که می‌خواهند بدون پرداخت هزینه‌ی لایسنس، یک زیرساخت کامل DevOps داشته باشند و در عین حال کنترل کامل روی داده‌ها و محیط اجرای خود داشته باشند. به همین دلیل، این نسخه یکی از محبوب‌ترین انتخاب‌ها در میان استارتاپ‌ها، تیم‌های فنی و سازمان‌های مستقل محسوب می‌شود.

در GitLab CE، شما کنترل کامل روی داده‌ها، کدها و تنظیمات دارید و همه چیز روی سرور یا زیرساخت خودتان میزبانی می‌شود. این امکان اعمال سیاست‌های امنیتی دلخواه، ذخیره داده‌ها در محیط خصوصی و رعایت کامل قوانین حریم خصوصی را فراهم می‌کند.

در مقابل، در نسخه SaaS داده‌ها روی سرورهای GitLab.com قرار دارند و شما کنترلی روی زیرساخت ندارید. به همین دلیل، استفاده از GitLab CE به تیم‌ها و سازمان‌هایی که نیاز به کنترل کامل روی داده‌ها، امنیت بالا و رعایت قوانین حریم خصوصی دارند، به‌شدت پیشنهاد می‌شود.

در ادامه، نحوه‌ی تهیه این نسخه را بررسی خواهیم کرد.

با GitLab CE لیارا، محیط کامل DevOps خودت رو فقط با یک کلیک بساز!
✅ نسخه‌ی متن‌باز و رایگان GitLab✅ مدیریت کامل کد✅ CI/CD
راه‌اندازی GitLab CE

GitLab CE را از کجا تهیه کنیم؟

از چون GitLab CE یک نرم‌افزار Self-Hosted است، استفاده از آن نیازمند سرور و انجام مراحل نصب و پیکربندی است. این فرآیند معمولا شامل آماده‌سازی سرور، نصب وابستگی‌ها، پیکربندی پایگاه داده و سرویس‌ها، و تنظیم امنیت و بکاپ می‌شود که برای بسیاری از تیم‌ها زمان‌بر و پیچیده است.

در اینجا، سرویس‌های آماده‌ی استقرار یا همان One-Click App اهمیت پیدا می‌کنند، چرا که امکان نصب و راه‌اندازی سریع GitLab CE را بدون درگیری با جزئیات فنی فراهم می‌کنند و تیم‌ها می‌توانند تمرکز خود را روی توسعه و مدیریت پروژه حفظ کنند.

راه‌اندازی GitLab CE با One-Click App لیارا

برای استفاده از GitLab CE بدون صرف زمان روی نصب و پیکربندی سرور، می‌توان از One-Click App استفاده کرد. این روش یک راهکار تخصصی برای تیم‌ها و توسعه‌دهندگان است تا محیط کامل DevOps را به سرعت و با کمترین پیچیدگی آماده کنند.

مزیت اصلی این روش در کاهش زمان راه‌اندازی و پیچیدگی‌های فنی است. تیم‌ها می‌توانند بدون نیاز به مدیریت دستی سرور، نصب وابستگی‌ها یا کانفیگ پایگاه داده، مستقیما روی توسعه‌ی محصول و مدیریت پروژه تمرکز کنند.

پلتفرم لیارا این قابلیت را به صورت آماده ارائه می‌دهد، که امکان اجرای GitLab CE روی زیرساخت ابری پایدار، مقیاس‌پذیر و امن را فراهم می‌کند. این روش به تیم‌ها اجازه می‌دهد از همه مزایای GitLab CE بهره‌مند شوند و همزمان مدیریت زیرساخت، امنیت و نگهداری سرویس را به پلتفرم بسپارند، بدون اینکه تجربه‌ی حرفه‌ای DevOps مختل شود.

نتیجه گیری

در مجموع، GitLab CE یک راهکار جامع، رایگان و متن‌باز برای مدیریت کامل چرخه‌ی توسعه‌ی نرم‌افزار است. این نسخه با ارائه‌ی ابزارهایی مانند کنترل نسخه، CI/CD، مدیریت پروژه و همکاری تیمی، نیازهای اصلی تیم‌های توسعه را در یک پلتفرم واحد برآورده می‌کند.
ویژگی متن‌باز بودن آن، امکان کنترل کامل روی داده‌ها، امنیت بیشتر و سفارشی‌سازی عمیق‌تر را فراهم می‌سازد. به همین دلیل، GitLab CE انتخابی ایده‌آل برای استارتاپ‌ها، تیم‌های فنی و سازمان‌هایی است که به دنبال آزادی عمل و استقرار شخصی زیرساخت DevOps هستند.

سوالات متداول

۱. GitLab CE چیست و چه تفاوتی با نسخه‌های دیگر دارد؟

GitLab CE نسخه‌ی رایگان و متن‌باز GitLab است که هسته‌ی اصلی این پلتفرم را در بر می‌گیرد. نسخه‌های دیگر مثل GitLab EE یا GitLab.com امکانات تجاری و پشتیبانی سازمانی بیشتری دارند.

۲. آیا استفاده از GitLab CE رایگان است؟

بله. GitLab CE کاملا رایگان و متن‌باز است و بدون نیاز به پرداخت هزینه لایسنس می‌توانید آن را روی سرور شخصی خود نصب و استفاده کنید.

۳. GitLab CE برای چه کسانی مناسب است؟

GitLab CE برای توسعه‌دهندگان، استارتاپ‌ها و سازمان‌هایی ایده‌آل است که می‌خواهند کنترل کامل روی داده‌ها و زیرساخت خود داشته باشند و نیازی به امکانات پیشرفته یا پشتیبانی تجاری ندارند.

۴. GitLab CE را از کجا می‌توان دانلود کرد؟

می‌توانید نسخه‌ی رسمی GitLab CE را از وب‌سایت gitlab.com دریافت کرده یا از سرویس‌های ابری لیارا از طریق One-Click App آن را به‌سرعت راه‌اندازی کنید.

۵. تفاوت GitLab CE و GitLab EE در چیست؟

تفاوت اصلی در امکانات و پشتیبانی است؛ نسخه EE (Enterprise Edition) قابلیت‌های اضافی مانند کنترل دسترسی پیشرفته، پشتیبانی اختصاصی و ابزارهای امنیتی سازمانی ارائه می‌دهد، در حالی که CE بر پایه‌ی قابلیت‌های اصلی و متن‌باز تمرکز دارد.

۶. آیا GitLab CE از CI/CD پشتیبانی می‌کند؟

بله، GitLab CE دارای سیستم داخلی CI/CD است که امکان خودکارسازی فرآیندهای ساخت، تست و استقرار نرم‌افزار را فراهم می‌کند.

۷. آیا می‌توان GitLab CE را روی سرور شخصی نصب کرد؟

بله، این یکی از مزایای اصلی نسخه CE است. شما می‌توانید آن را روی هر سرور لینوکسی یا زیرساخت ابری نصب و تنظیم کنید تا کنترل کامل روی محیط اجرای خود داشته باشید.

۸. آیا GitLab CE امن است؟

بله، GitLab CE از قابلیت‌های امنیتی متعددی پشتیبانی می‌کند؛ از جمله احراز هویت چندمرحله‌ای (2FA)، SSL و کنترل دسترسی دقیق کاربران.